قران وسنت

شخصيت باعظمت پاره ي تن رسول الله حضرت فاطمه رضي الله عنها

صفحات وبلاگ: ایمان

شخصيت باعظمت پاره ي تن رسول الله حضرت فاطمه رضي الله عنها

 

فاطمه‌ زهرا، پاره‌ تن‌ محمد مصطفي‌(صلي‌الله عليه‌وسلم‌) و همسر با وفاي‌ علي‌ مرتضي، و مادر فرزانه‌ حسين‌، شهيدكربلا و حسن‌ مجتبي، سرور زنان‌ بهشت‌ و گل‌ سر سبد اهل‌ بيت‌، پيكر صبر و استقامت‌ و مظهر حجاب‌ و عفت‌.

 نام‌ و نسب‌:

فاطمه، بنت‌ محمد(صلي‌الله عليه‌وسلم‌). بن‌ عبدالله بن‌ عبدالمطلب‌ هاشمي‌ قريشي‌.

فاطمه‌(رضي‌ الله عنها) لقبهاي‌ متعددي‌ دارد كه‌ همه‌ آنها نمايانگر صفات‌ و سجاياي‌ ملكوتي‌ اوست‌. مانند: صديقه‌، مباركه، طاهره، زكيه، راضيه‌، مرضيه (اليماني، محمد عبده، إنها فاطمة الزهرا. ص: 28، دمشق 1418 هـ 1998 م). دو صفت‌ از صفتهاي‌ بارز او «زهرا» و «بتول‌» مي‌باشد؛ بدان‌ جهت‌ او را زهرا لقب‌ دادند كه‌او گُل‌ محمد(صلي‌الله عليه‌وسلم‌) بشمار مي‌آمد، و برخي‌ گفته‌اند: بخاطر روشني‌ و سپيدي‌ چهره‌اش‌ او را زهرا لقب‌ داده‌اند (همان کتاب، ص: 28).

جعفر بن‌ محمد(رحمه‌الله) مي‌فرمايد: من‌ از ابو عبدالله پرسيدم‌ كه‌ چرا فاطمه‌ را زهرا لقب‌ داده‌اند؟ ايشان‌ فرمود: زيرا هرگاه‌او به‌ عبادت‌ مي‌ پرداخت‌ در ميان‌ اهل‌ آسمان‌ چنان‌ مي‌درخشيد كه‌ ستارگان‌ براي‌ اهل‌ زمين‌ مي‌درخشند (همان کتاب، ص: 28) و او را بتول‌مي‌ناميدند بخاطر ويژگي‌اش‌ بر ساير زنان‌ در زيبايي‌، بزرگواري‌ و عزت‌ نفس‌، يا بخاطر قطع‌ تعلقش‌ از مردم‌ بسوي‌ الله عزوجل‌، (همان کتاب، ص: 28) و علامه‌ مرتضي‌ زبيدي‌ مي‌گويد: فاطمه‌ را بخاطر آنكه‌ مقام‌ و منزلتش‌ نزد خداوند همانند مريم‌ بود، بتول‌ناميدند (زبيدي، مرتضي، تاج العروس ج 7، ص: 330، مصر، المطبعة الخيرية 1306هـ)؛ و شگفت‌تر از همه‌ كنيه‌ «اُم‌ِّ أبيها» (عسقلاني، احمد بن حجر، الاصابة في تمييز الصحابة، ص: 365، دار الکتاب العربي بيروت) مي‌باشد، يعني‌: مادر پدرش‌، كه‌ نشان‌ دهنده‌ علاقه‌ بسيار زيادفاطمه‌(رضي‌الله عنها) است‌ به‌ پدر بزرگوارش‌ و اينكه‌ با همه‌ كمي‌ سن‌، از آغاز كودكي‌، پناهگاه‌ معنوي‌ و تكيه‌گاه‌ روحي‌ ـ بعداز خداوند متعال‌ ـ مانند خديجه‌ براي‌ پدر بزرگوارش‌ بوده‌ است‌.

 ولادت‌:

درباره‌ تاريخ‌ ولادت‌ حضرت‌ فاطمه‌(رضي‌ الله عنها) اختلاف‌ روايات‌ وجود دارد. در روايتي‌ آمده‌ كه‌ در سال‌ يكم‌ بعثت ‌متولد شد (همان مرجع ج4، ص 365). حضرت‌ عباس‌(رضي‌الله عنه‌) مي‌فرمايد: پنج‌ سال‌ قبل‌ از بعثت‌، درست‌ زماني‌ كه‌ تعمير خانه‌ كعبه‌ در دست‌ انجام‌بود متولد شده‌ است‌.(ابن سعد، الطبقات الکبري ج: 8 ص 26 دار بيروت چاپ 1405هـ 1985م)

 فضايل‌ و مناقب‌:

در روايات‌ مختلف‌ و به‌ مناسبت‌هاي‌ گوناگون‌ در مورد ويژگيهاي‌ والاي‌ فاطمه‌ نقل‌ شده‌ كه‌ رسول‌ اكرم‌(صلي‌الله عليه‌وسلم‌)فرمود: «نزل‌ ملك‌ من‌ السما´ء فاستأذن‌ الله أن‌ يسلِّم‌ علي ‌َّ، لم‌ ينزل‌ قبلها، فبشرني  أن‌ فاطمة‌ سيدة‌ نسا´ء أهل‌ الجنة‌» (شيباني، احمد بن حنبل، مسند ج 5، ص 391، دار الفکر)

«فرشته‌اي‌ از آسمان‌ فرود آمد، از خداوند اجازه‌ خواست‌ تا بر من‌ سلام‌ دهد، آن‌ فرشته‌ قبل‌ از اين‌ فرود نيامده‌ بود، و به‌من‌ بشارت‌ داد كه‌ فاطمه‌ سيده‌ و سرور زنان‌ بهشت‌ است‌

در روايت‌ ديگري‌ آمده‌ كه‌ رسول‌ اكرم‌(صلي‌الله عليه‌وسلم‌) فرمود:

«فاطمه‌ بضعة‌ منّي‌، فمن‌ أغضبها، أغضبني‌»  (بخاري، محمد بن اسماعيل، الجامع الصحيح، ج 4، ص 579، شماره حديث: 3714، دار الکتب العلمية، 1412هـ، 1992م) «فاطمه‌ پاره‌ تن‌ من‌ است‌، هر كه‌ او را بيازارد مرا آزار داده‌ است‌

حضرت‌ عايشه‌(رضي‌ الله عنها) مي‌فرمايد: «ما رأيت‌ أحداً قط‌ أصدق‌ من‌ فاطمة‌ غير أبيها» (اصبهاني، ابونعيم، حلية الاولياء، ج 2، ص:42، بيروت، دار الکتاب العربي 1407 هـ 1987م) «من‌ هيچ‌ كسي‌ را راستگوتر ازفاطمه‌ غير از پدر بزرگوارش‌ نديدم‌»

شاعر و متفكر مشرق‌ زمين‌، علامه‌ محمد اقبال‌ لاهوري‌(رحمه‌الله) صفات‌ والا و ويژگيهاي‌ اخلاقي‌ حضرت‌ فاطمه‌زهرا(رضي‌الله عنها) را در قالب‌ اشعاري‌ چنين‌ سروده‌ است‌:

مريم‌ از يك‌ نسبت‌ِ عيسي‌ عزيز              از سه‌ نسبت‌، حضرت‌ زهرا عزيز

نور چشم‌ رحمـــــــة‌ للــعالمين‌              آن‌ امـــــام‌ اوّليـــــن‌ و آخـريــــــن‌

بانوي‌ آن‌ تاجــــدار اهــل‌ اتـي‌               مرتضــــي‌، مشكل‌ گُشا، شيـر خدا

مـــادر آن‌ مركــز پرگار عشق‌               مـــــادر آن‌ كاروان‌ ســالار عشق‌

مــــزرع‌ تسليم‌ را حاصل‌ بتول               مــــــادران‌ را اُسوه‌ كامــل‌ بتـول‌

بهرمحتاجي‌ دلش‌ آنگونه‌ سوخت           با يـــهودي‌ چادر خود را فروخت‌

نــوري‌ و هم‌ آتشي‌ فرمانبرش‌              گُم‌ رضايــش‌ در رضاي‌ شوهرش‌

آن‌ ادب‌ پــرورده‌ صبر و رضا             آسيـــا گـــردان‌ و لــب‌ قـــرآن‌ سرا

گريــه‌هــاي‌ او زبالين‌، بي‌ نياز             گــــوهر افشـــاندي‌ بـــدامــان‌ نماز

اشك‌ او برچيد جبريل‌ از زمين‌            همچو شبنم‌ ريخت‌ بر عرش‌ برين‌

(لاهوري، محمد اقبال، کليات، ص: 103 انتشارات کتابخانه سنائي 1370هـ. ش تهران)

 بينش‌ و فهم‌ دين‌:

فاطمه‌ زهرا(رضي‌ الله عنها) كه‌ در خانه‌ بزرگترين‌ معلم‌ انسانيت‌ تربيت‌ يافته‌ و علوم‌ و معارف‌ الهي‌ را از سرچشمه‌ نبوت‌ فراگرفته‌ بود. از فهم‌ و بينش‌ خاصّي‌ نسبت‌ به‌ دين‌ برخوردار بود؛ او تنها كسي‌ است‌ كه‌ از ميان‌ دختران‌ پيامبر(صلي‌الله عليه‌وسلم‌) به‌روايت‌ حديث‌ پرداخته‌، در نتيجه‌ 18 روايت‌ در كتابهاي‌ حديث‌ از وي‌ نقل‌ شده‌ كه‌ حضرت‌ علي‌، حضرت‌ حسن‌، حضرت‌حسين‌، حضرت‌ انس‌، حضرت‌ عايشه‌، حضرت‌ ام‌ كلثوم‌، ام‌ رافع‌ و حضرت‌ سلمي‌(رضي‌الله عنهم‌)  آنها را روايت‌ كرده‌اند.(عسقلاني، احمد بن حجر، الاصابة في تمييز الصحابة ج، ص 365، دار الکتب العربي بيروت)

حضرت‌ انس‌(رضي‌الله عنه‌) روايت‌ مي‌كند كه‌ باري‌ رسول‌ اكرم‌(صلي‌الله عليه‌وسلم‌) پرسيدند: «چه‌ صفتي‌ براي‌ زنان‌ خوب‌است‌؟» ما نتوانستيم‌ پاسخ‌ بدهيم‌. حضرت‌ علي‌(رضي‌الله عنه‌) نزد فاطمه‌(رضي‌الله عنها) رفت‌ و او را باخبر ساخت‌؛ فاطمه‌(رضي‌الله عنها) فرمود: «چرا نگفتي‌ بهترين‌ صفت‌ براي‌ زنان‌ آن‌ است‌ كه‌ مردان‌ را نبينند و نه‌ مردان‌ آنان‌ را ببينند

علي‌(رضي‌الله عنه‌) بي‌ درنگ‌ نزد پيامبر(صلي‌الله عليه‌وسلم‌) بازگشت‌ و آن‌ حضرت‌(صلي‌الله عليه‌وسلم‌) را پاسخ‌ داد؛پيامبر(صلي‌الله عليه‌وسلم‌) فرمود: «چه‌ كسي‌ چنين‌ پاسخي‌ به‌ تو آموخته‌؟» علي‌(رضي‌الله عنه‌) فرمود: «فاطمه‌؛»پيامبر(صلي‌الله عليه‌وسلم‌) فرمودند: «او پاره‌ تن‌ من‌ است‌» (اصبهاني، ابونعيم، حلية الاولياء ج2، ص:40)

 ازدواج‌ با علي‌(رضي‌الله عنه‌)

بنابر روايات‌ مستند حضرت‌ فاطمه‌(رضي‌ الله عنها) در سن‌ 18 سالگي‌ در ماه‌ ذي‌ الحجه‌ در سال‌ دوم‌ هجري‌ با حضرت‌علي‌(رضي‌الله عنه‌) ازدواج‌ كردند.

برخي‌ از علماي‌ تشيع‌ و تسنن‌ به‌ همكاري‌ حضرت‌ ابوبكر و حضرت‌ عمر(رضي‌ الله عنهما) در امر ازدواج‌ حضرت‌علي‌(رضي‌الله عنه‌) تصريح‌ نموده‌اند كه‌ بيان‌ اين‌ مطلب‌، دلالت‌ بر ارتباط‌ تنگاتنگ‌ و نشانه‌ دوستي‌ ميان‌ آن‌ بزرگواران‌ است‌.

ملا محمد باقر مجلسي‌ در اين‌ باره‌ مي‌گويد:

«شيخ‌ طوسي‌ با سند معتبر از امير المؤمنين‌ روايت‌ كرده‌ است‌ كه‌ نزد من‌ آمدند ابوبكر و عمر، گفتند: چرا بنزد حضرت‌رسول‌ اكرم‌(صلي‌الله عليه‌وسلم‌) نميروي‌ كه‌ فاطمه‌ را خواستگاري‌ نمايي‌؟ من‌ رفتم‌ بخدمت‌ آن‌ حضرت‌، چون‌ نظر مباركش‌ به‌من‌ افتاد، خندان‌ شد و فرمود: براي‌ چه‌ آمده‌اي‌، ابوالحسن‌! حاجت‌ خود را بيان‌ كن‌. پس‌ من‌  به‌ خدمت‌ آن‌حضرت‌(صلي‌الله عليه‌وسلم‌) گفتم‌: «يا رسول‌ الله! استدعا مي‌نمايم‌ كه‌ فاطمه‌ را به‌ من‌ تزويج‌ كني‌» (مجلسي، ملا محمد باقر، جلاء العيون، ص: 113، فصل پنجم در بيان تزويج امير المؤمنين و حضرت فاطمه، تهران، مؤسسه انتشارات قم) رسول‌اكرم‌(صلي‌الله عليه‌وسلم‌) رضايت‌ فاطمه‌(رضي‌الله عنها) را جويا شدند، حضرت‌ فاطمه‌ سكوت‌ اختيار كردند. اين‌ سكوت‌ در واقع‌اعلام‌ رضايت‌ بود؛ رسول‌ الله(صلي‌الله عليه‌وسلم‌) از حضرت‌ علي‌(رضي‌الله عنه‌) پرسيدند براي‌ مهريه‌ چه‌ داري‌؟ حضرت‌ علي‌فرمود: «هيچ‌ ندارم‌»، رسول‌ الله(صلي‌الله عليه‌وسلم‌) فرمودند: «آن‌ زرهي‌ كه‌ در جنگ‌ بدر به‌ دست‌ شما افتاده‌ بود كجاست‌؟»فرمود: «در خانه‌ است‌» رسول‌ الله(صلي‌الله عليه‌وسلم‌) فرمودند: «همان‌ كافي‌ است‌»

حضرت‌ علي‌(رضي‌الله عنه‌) آن‌ را در برابر 480 درهم‌ فروختند و مبلغ‌ را در اختيار رسول‌ الله(صلي‌الله عليه‌وسلم‌) قرار دادند.رسول‌ الله(صلي‌الله عليه‌وسلم‌) حضرت‌ بلال‌ را دستور دادند تا از بازار عطر و خوشبو بياورند. (اليماني، محمد عبده، انها فاطمة الزهرا، ص 160، المنار، دمشق 1418هـ 1998 م)

علاوه‌ بر زره‌، آنچه‌ كه‌ حضرت‌ علي‌ داشتند، عبارت‌ بود از يك‌ چرم‌ گوسفند و يك‌ چادر كهنه‌ يمني‌، حضرت‌علي‌(رضي‌الله عنه‌) همه‌ آنها را به‌ حضرت‌ فاطمه‌(رضي‌ الله عنها) اءهداء نمودند.

جهيزيه‌اي‌ كه‌ رسول‌ اكرم‌(صلي‌الله عليه‌وسلم‌) به‌ سرور بانوان‌ بهشت‌ دادند، عبارت‌ بود از يك‌ عدد تخت‌، يك‌ بالش‌ چرمي‌ كه‌از پوشال‌ خرما پُر شده‌ بود، يك‌ كاسه‌ سفالي‌، دو عدد كوزه‌، يك‌ مشك‌ آب‌ و دو سنگ‌ آسياب‌ دستي‌. (کحاله، عمر رضا، اعلام النساء في عالمي العرب و الاسلام، ج 4 ص: 110، بيروت، مؤسسه الرسالة 1404هـ 1984 م)

 فرزندان‌ حضرت‌ فاطمه‌(رضي‌ الله عنها):

حضرت‌ فاطمه‌ زهرا(رضي‌ الله عنها) داراي‌ پنج‌ فرزند بود، حسن‌، حسين‌، محسن‌، ام‌ كلثوم‌ و زينب‌(رضي‌الله عنهم‌) (ذهبي، شمس الدين محمد بن احمد، سير اعلام النبلاء ج2، ص 119، بيروت، مؤسسة الرسالة، 1414هـ 1992م)

محسن‌ در كودكي‌ وفات‌ كرد، حضرت‌ زينب‌، حضرت‌ حسن‌، حضرت‌ حسين‌ و ام‌ كلثوم‌ از شهرت‌ تاريخي‌ و جهاني‌برخور دارند.

لازم‌ به‌ يادآوريست‌ كه‌ نسل‌ پيامبر(صلي‌الله عليه‌وسلم‌) فقط‌ از حضرت‌ فاطمه‌(رضي‌ الله عنها) پايدار ماند.

رسول‌ اكرم‌(صلي‌الله عليه‌وسلم‌) حضرت‌ حسن‌ و حضرت‌ حسين‌ را فوق‌ العاده‌ دوست‌ مي‌داشت‌ و مي‌فرمود: «هما ريحانتاي ‌من‌ الدنيا» (بخاري، محمد بن اسماعيل، الجامع الصحيح، ج4، ص 588، شماره حديث: 3753. بيروت دار الکتب العلمية، 1414هـ 1992م) «آن‌ دو در دنيا، دو گل‌ خوشبوي‌ من‌اند»

روزي‌ رسول‌ اكرم‌(صلي‌الله عليه‌وسلم‌) بر منبر تشريف‌ داشتند كه‌ ناگهان‌ حضرت‌ حسن‌ و حضرت‌ حسين‌ وارد مسجد شدند،پيامبر(صلي‌الله عليه‌وسلم‌) از منبر پائين‌ تشريف‌ آورد، و هر دو را در آغوش‌ گرفت‌ و در مقابل‌ خويش‌ نشاند. (ترمذي، محمد بن عيسي، الجامع الصحيح، ج 5، ص: 354، شماره حديث 3776، دار الکتب العلمية)

 ازدواج‌ حضرت‌ عمر(رضي‌الله عنه‌) باام‌ كلثوم‌ دختر حضرت‌ علي‌(رضي‌الله عنه‌):

يكي‌ از حقايق‌ تاريخي‌ كه‌ علماي‌ تشيع‌ و تسنن‌ به‌ وقوع‌ آن‌ اعتراف‌ كرده‌اند، ازدواج‌ حضرت‌ عمر(رضي‌الله عنه‌) با ام‌ كلثوم‌دختر گرامي‌ حضرت‌ علي‌ و فاطمه‌ زهرا(رضي‌ الله عنهما) مي‌باشد.

علامه‌ ابوالفداء، اسماعيل‌ بن‌ كثير(رحمه‌الله) (متوفي‌ 774هـ.ق) مي‌فرمايد:

«عمر بن‌ خطاب‌ در زمان‌ خلافتش‌ با ام‌ كلثوم‌ دختر علي‌ ابن‌ ابي‌طالب‌ و فاطمه‌ ازدواج‌ نمود، و او را بيش‌ از حدّ مورداحترام‌ قرار داد و چهل‌ هزار درهم‌ مهريه‌، براي‌ او مقرّر فرمود، بخاطر آنكه‌ او از خاندان‌ پيامبر(صلي‌الله عليه‌وسلم‌) بود» (دمشقي، اسماعيل بن کثير، البداية و النهاية ج7، ص 157، دار احياء التراث  العربي، 1408هـ 1988م)

علامه‌ محمد بن‌ جرير طبري‌(رحمه‌الله) (متوفي‌ 310هـ.ق) مي‌فرمايد:

«ام‌ كلثوم‌ دختر علي‌ ابن‌ ابي‌طالب‌ را كه‌ مادرش‌ فاطمه‌ دختر پيغمبر خدا بود به‌ زني‌ گرفت‌ و چنانكه‌ گفته‌اند: چهل‌ هزارمهر او كرد و زيد و رقيه‌ را از او آورد» (طبري، محمد بن جرير. تاريخ سبري، ترجمه ابو القاسم پاينده، ج 5 ص: 2035، انتشارات اساطير 1368 هـ. ش)

امام‌ ابوالفرج‌ عبدالرحمن‌ بن‌ جوزي‌(رحمه‌الله) (متوفي‌ 597هـ.ق) مي‌فرمايد:

«از فرزندان‌ حضرت‌ عمر، زيد اكبر و رقيه‌ هستند كه‌ مادرشان‌ ام‌كلثوم‌ دختر علي‌ بن‌ ابي‌ طالب‌(كرم‌ الله وجهه‌) كه‌ مادرش‌فاطمه‌ دختر رسول‌ الله(صلي‌الله عليه‌وسلم‌) است‌.» (ابن جوزي، عبد الرحمان بن علي، المنتظم في تاريخ الامم و الملوک، ج 4 ص: 131، دار الکتب العلمية، 1412هـ 1992م)

امام‌ ابوالحسن‌، علي‌ بن‌ ابي‌ الكرم‌ مشهور به‌ ابن‌ أثير جزري‌(رحمه‌الله) (متوفي‌ 630 هـ.ق) مي‌فرمايد:

«حضرت‌ عمر با ام‌ كلثوم‌ دختر علي‌ بن‌ ابي‌طالب‌ كه‌ مادرش‌ فاطمه‌ دختر رسول‌ الله(صلي‌الله عليه‌وسلم‌) بود، ازدواج‌ كرد،چهل‌ هزار درهم‌ مهريه‌ داد و دو فرزند به‌ نامهاي‌ رقيه‌ و زيد از او متولد شد» (جزري، ابن الاثير، علي بن ابي الکرم، الکامل في التاريخ، ج 2، ص: 450 دار الکتب العلمية 1407 هـ 1987 م)

حافظ‌ حديث‌ و محقق‌ مشهور، علامه‌ احمد بن‌ حجر عسقلاني‌(رحمه‌الله) (متوفي‌ 852هـ.ق) مي‌فرمايد:

«حضرت‌ عمر با ام‌ كلثوم‌ با مهريه‌ چهل‌ هزار درهم‌ ازدواج‌ نمود؛ زبير مي‌گويد: دو فرزند از او متولد شد، زيد و رقيه‌ وام‌كلثوم‌ و هر دو فرزندش‌ در يك‌ روز درگذشتند. (عسقلاني، احمد بن حجر، الاصابة في تمييز الصحابة ج 2، ص 468، دار الکتب العربي)

واقعه‌ ازدواج‌ حضرت‌ عمر(رضي‌الله عنه‌) با ام‌ كلثوم‌ را بسياري‌ از محدثين‌ و مورخين‌ اهل‌ سنت‌ در كتابهايشان‌ نقل‌ كرده‌اندكه‌ ما به‌ نقل‌ همين‌ مقدار بسنده‌ مي‌نمائيم‌، و حال‌ مي‌پردازيم‌ به‌ اظهار نظر برخي‌ از علماي‌ تشيع‌ در اين‌ باره‌:

مورخ‌ مشهور شيعي‌، (محمد ابراهيم آيتي، مترجم «تاريخ يعقوبي» در مقدمه تاريخ يعقوبي مي گويد: «واضح جد يعقوبي چنانکه دانسته شد از شيعيان فداکار اهل بيت بوده و جان خود را بر سر اين کار نهاده است، و در شيعه بودن يعقوبي نيز شبهه اي نيست و مواردي از تاريخ و جغرافياي وي بر اين مطلب گواه است» تاريخ يعقوبي، ج 1 صص 19-20) احمد بن‌ ابي‌ يعقوب‌ يعقوبي‌(متوفي‌ 284هـ.ق) مي‌فرمايد:

«و در اين‌ سال‌، عمر، ام‌كلثوم‌ دختر علي‌ بن‌ ابي‌طالب‌ را كه‌ مادرش‌ فاطمه‌ دختر پيامبر خدا بود از علي‌ بن‌ ابي‌ طالب‌خواستگاري‌ كرد. پس‌ علي‌ گفت‌: كه‌ او هنوز كودك‌ است‌، عمر گفت‌: آنچه‌ پنداشتي‌ نخواستم‌. ليكن‌ خود از پيامبر خداشنيدم‌ كه‌ فرمود: «كل‌ سبب‌ و نسب‌ ينقطع‌ يوم‌ القيامه‌ الا سببي‌ و صهري‌»

«هر بستگي‌ و خويشاوندي‌ در روز رستاخيز بريده‌ مي‌شود، جز بستگي‌ و خويشي‌ و دامادي‌ من‌»؛ پس‌ خواستم‌ كه‌ مرابستگي‌ و دامادي‌ با پيامبر خدا باشد؛ پس‌ او را به‌ زني‌ گرفت‌ و ده‌ هزار دينار بدو مهريه‌ داد» (يعقوبي، احمد بن ابي يعقوب، تاريخ يعقوبي، ترجمه محمد ابراهيم آيتي ج 2، ص 35 شرکت انتشارات علمي و فرهنگي، 1366 هـ ش)

ابن‌ ابي‌ الحديد (عبد الحميد بن هبة الله بن محمد المدائني، معروف به ابن ابي الحديد. 586هـ 665هـ // ابن کثير وي را شيعه غالي مي داند، البداية و النهاية 13/233 // و در دائرة المعارف بزرگ اسلامي چنين آمده: «وي در اصول معتزلي و در فروع شافعي بود و گفته شده است که مشربي ميان تسنن و تشيع برگزيده بود» دائرة المعارف بزرگ اسلام 2/641) در «شرح‌ نهج‌ البلاغه‌» مي‌فرمايد:

«وجّه‌ عمر الي ملك‌ الروم‌ بريداً، فاشترت‌ ام‌كلثوم‌ امرأة‌ عمر طيباً بدنانير و جعلته‌ في  قارورتين‌ و أهدتهما الي‌ امراة‌ ملك‌ الروم‌،فرجع‌ البريد اليها و معه‌ مل‌ القارورتين‌ جواهر، فدخل‌ عليها عمر، و قد صبّت‌ الجواهر في‌ حجرها، فقال‌: من‌ أين‌ لك‌ هذا؟ فاخبرته‌،فقبض‌ عليه‌، و قال‌: هذا للمسلمين‌؛ قالت‌ كيف‌ و هو عوض‌ هدّيتي ! قال‌: بيني  و بينك‌ ابوك‌، فقال‌ علي‌ٌ(عليه‌السلام‌) : لك‌ منه‌ بقيمة‌ دينارك‌، و الباقي‌ للمسلمين‌ جملة‌ً، لان‌ بريد المسلمين‌ حمله‌» (ابن ابي الحديد، عبد الحميد بن هبة الله، شرح نهج البلاغة، ج 19 ص: 351 منشورات مکتبة آية الله العظمي المرشعي النجفي، قم 1404 هـ)

«عمر پيكي‌  را نزد پادشاه‌ روم‌ فرستاد. ام‌ كلثوم‌ همسر عمر، با چند دينار مقداري‌ عطر خريد، و آن‌ را در دو شيشه‌ قرار دادو براي‌ همسر پادشاه‌ روم‌ بصورت‌ هديه‌ فرستاد. پيك‌ نزد (ام‌ كلثوم‌) آمد ودو شيشه‌ پُر از جواهر به‌ او داد. در اين‌ اثناء عمربه‌ خانه‌ وارد شده‌ در حاليكه‌ (ام‌ كلثوم‌) جواهرها را در دامن‌ خود ريخته‌ بود. (عمر) پرسيد: اينها را از كجا آوردي‌؟ (ام‌كلثوم‌) عمر را با خبر ساخت‌، عمر بلافاصله‌ جواهرها را از او گرفت‌ و فرمود: اينها از آن‌ مسلمانانند. (ام‌كلثوم‌) گفت‌:چگونه‌، اينها عوض‌ هديه‌ من‌ هستند! (عمر) گفت‌: ميان‌ من‌ و تو پدرت‌ قضاوت‌ مي‌كند. علي‌(عليه‌السلام‌) فرمودند: تو ازجواهرها به‌ ارزش‌ دينارهايت‌ مي‌تواني‌ برداري‌ و باقيمانده‌ آن‌ از آن‌ مسلمانان‌ است‌، چه‌ پيك‌ مسلمانان‌ آن‌ را حمل‌ نموده‌»

علامه‌ محمد بن‌ يعقوب‌ كليني‌ رازي‌ (متوفي‌: 328هـ.ق) در «صحيح‌ الكافي‌» مي‌فرمايد:

«حميد بن‌ زياد، عن‌ ابن‌ سماعة‌، عن‌ محمد بن‌ زياد، عن‌ عبدالله بن‌ سنان‌ و معاوية‌ بن‌ عمار عن‌ ابي‌ عبدالله(عليه‌السلام‌). قال‌:سألته‌ عن‌ المرأة‌ المتوفي‌ عنها زوجها، أتعتد في‌ بيتها أو حيث‌ شاءت‌؟ قال‌: بل‌ حيث‌ شاءت‌، ان‌ علياً(عليه‌السلام‌). لما توفي‌ عُمر اتي‌ام‌ كلثوم‌ فانطلق‌ بها الي‌ بيته‌»

عن‌ سليمان‌ بن‌ خالد قال‌: سألت‌ أبا عبدالله(عليه‌السلام‌). عن‌ امراة‌ توفي‌ زوجها اين‌ تعتد؟ في‌ بيت‌ زوجها تعتد أو حيث‌ شاءت‌؟قال‌: بلي‌ حيث‌ شاءت‌، ثم‌ قال‌: ان‌ عليا ً(عليه‌السلام‌)، لما مات‌ عمر أتي‌ ام‌ كلثوم‌ فأخذ بيدها فانطلق‌ بها الي‌ بيته‌» (کليني، محمد بن يعقوب، صحيح الکافي ج 3، ص: 121-122 شماره حديث: 3354-3355، الدار الاسلامية 1401هـ 1981م)

«معاويه‌ بن‌ عمار روايت‌ مي‌كند كه‌ از ابي‌ عبدالله(عليه‌السلام‌) پرسيدم‌: زني‌ كه‌ شوهرش‌ وفات‌ مي‌كند، آيا در خانه‌ خودش‌عده‌ را به‌ پايان‌ برساند يا هر كجا كه‌ مي‌خواهد؟ فرمود: هر كجا كه‌ مي‌خواهد. پس‌ از آنكه‌ عمر وفات‌ نمود، علي‌(عليه‌السلام‌)نزد ام‌كلثوم‌ آمد و او را به‌ خانه‌ خودش‌ برد.

«سليمان‌ بن‌ خالد روايت‌ مي‌كند كه‌ از ابن‌ عبدالله(عليه‌السلام‌) پرسيدم‌: زني‌ كه‌ شوهرش‌ مي‌ميرد در كجا عده‌ را به‌ اتمام‌برساند؟ در خانه‌ شوهرش‌ عده‌ را سپري‌ نمايد يا هر كجا كه‌ مي‌خواهد؟ فرمود: بله‌ هر كجا كه‌ مي‌خواهد. سپس‌ فرمود:زمانيكه‌ عمر وفات‌ نمود. علي‌(عليه‌السلام‌) نزد ام‌كلثوم‌ آمد و دستش‌ را گرفت‌ او را به‌ خانه‌ خويش‌ برد.

لازم‌ به‌ يادآوريست‌ كه‌ روايات‌ فوق‌ را شيخ‌ محمد بن‌ الحسن‌، حرّ عاملي‌ (متوفي‌ 1104 هـ) در «وسائل‌ الشيعة‌ الي‌تحصيل‌ مسائل‌ الشريعة‌» (حرعاملي، محمد بن حسن، وسائل الشيعة الي تحصيل مسائل الشرعية، ج 15، ص: 457، کتاب الطلاق، باب عدم ثوبت السکني و النفقة، دار احياء التراث العربي، بيروت) و شيخ‌ الطائفه‌ ابو جعفر محمد بن‌ الحسن‌ طوسي‌. (متوفي‌: 460هـ). در « الاستبصار» (طوسي، ابوجعفر، محمد بن حسن، الاستبصار فيما اختلف من الاخبار، ج 3 ص: 352، شماره حديث 1258و 1257، دار الکتب الاسلامية تهران، بازار سلطاني 1390 هـ.ق) و محمدبن‌ يعقوب‌ كليني‌ متوفي‌ (328هـ) در «الفروع‌ من‌ الكافي‌» (کليني، محمد بن يعقوب، الفروع من الکافي ج 5، ص 346 کتاب النکاح، باب تزويح ام کلثوم، دار الکتب الاسلامية، 1362 هـ ش، تهران) و شيخ‌ محمد حسن‌ نجفي‌ (متوفي‌: 1266هـ) در «جواهرالكلام‌ في‌ شرح‌ شرائع‌ الاسلام‌» (نجفي، محمد حسن، جواهر الکلام في شرح شرائع اسلام، ج 32، صص 280-279، کتاب الطلاق، الفصل الخامس في عدة الوفاة، دار احياء التراث العربي 1981 م) نيز آورده‌اند.

علاوه‌ بر اين‌ روايت‌ ديگري‌ را ابوجعفر محمد ابن‌ حسن‌ طوسي‌ (متوفي‌ 460هـ) در تهذيب‌ الاحكام‌ نقل‌ نموده‌ است‌:

«عن‌ جعفر عن‌ ابيه‌(عليه‌السلام‌) قال‌: ماتت‌ ام‌كلثوم‌ بنت‌ علي (عليه‌السلام‌) و ابنها زيد بن‌ عمر بن‌ الخطاب‌ في‌ ساعة‌ واحدة‌، لايدري‌ايهما هلك‌ قبل‌، فلم‌ يورث‌ أحدهما عن‌ الا´خر و صُلِّي‌ عليهما جميعاً»  (طوسي، ابو جعفر محمد بن حسن، تهذيب الاحکام في شرح المقنعة، ج 9، ص: 362، شماره حديث: 1295، دار الکتب السلامية، تهران 1365 هـ .ش چاپخانه خورشيد)

«جعفر از پدر بزرگوارش‌ روايت‌ مي‌كند كه‌ فرمود: ام‌كلثوم‌ دختر علي‌(عليه‌السلام‌) و فرزندش‌ زيد پسر عمر بن‌ خطاب‌، هردو در يك‌ وقت‌ درگذشتند، مشخص‌ نشد كداميك‌ از آن‌ دو زودتر وفات‌ نموده‌ است‌. لذا هيچيك‌ از ديگري‌ ارث‌ نبرد، و برهر دو آنان‌ با هم‌ نماز خوانده‌ شد

روايات‌ مذكور گرچه‌ در باب‌ مسائل‌ فقهي‌ بيان‌ شده‌اند اما رابطه‌ همسري‌ حضرت‌ عمر(رضي‌الله عنه‌) و ام‌كلثوم‌ (رضي‌ الله عنها)بوضوح‌ در آنها مشاهده‌ مي‌شود.

در «فرهنگنامه‌ كودكان‌ و نوجوانان‌» كه‌ شوراي‌ كتاب‌ كودك‌، آن‌ را منتشر كرده‌ چنين‌ آمده‌:

«ام‌ كلثوم‌، دومين‌ دختر حضرت‌ علي‌ (ع‌) و فاطمه‌ زهرا(س‌) است‌، نام‌ او را زينب‌ صغري‌' نيز نوشته‌اند، سال‌ تولد او به‌درستي‌ معلوم‌ نيست‌، ام‌ كلثوم‌ در سال‌ 17هـ. ق‌ به‌ درخواست‌ عمر بن‌ خطاب‌ از علي‌ (ع‌) با او ازدواج‌ كرد، پس‌ از كشته‌ شدن‌عمر، به‌ ازدواج‌ عون‌، پسر جعفر بن‌ ابي‌ طالب‌، در آمد و پس‌ از مرگ‌ عون‌ با برادر او محمد ازدواج‌ كرد...»

ام‌ كلثوم‌ از عمر داراي‌ دختري‌ به‌ نام‌ رقيه‌ و پسري‌ به‌ نام‌ زيد بود، نوشته‌اند كه‌ او و فرزندش‌ هر دو در يك‌ روزدرگذشتند» (شوراي کتاب، فهنگنامه کودکان و نوجوانان، ج 3، ص: 324، شرکت تهيه و نشر فرهنگنامه کودکان و نوجوانان، تهران 1376 هـ .ش)

ادامه بحث را در قسمت دوم مقاله بخوانيد

نام نويسنده‌:: عبدالعزيز نعماني

_____________________________________________

شخصيت با عظمت پاره ي تن رسول الله حضرت فاطمه رضي الله عنها (بخش دوم) 

  

زهد و قناعت‌ حضرت‌ فاطمه‌ زهرا(رضي‌ الله عنها):

زهد، ورع‌ و دوري‌ از تجملات‌ دنيا به‌ حدي‌ بود كه‌ با اين‌ وجود كه‌ از محبوبترين‌ فرزندان‌ رسول‌ اكرم‌(صلي‌الله عليه‌وسلم‌)بود اما زندگيش‌ بسيار ساده‌ و بي‌ آلايش‌ بود.

او كه‌ سرور زنان‌ بهشت‌ بود، در محيط‌ خانه‌ چنان‌ زندگي‌ مي‌كرد كه‌ دستهايش‌ از گرداندن‌ آسياب‌، متورم‌ شده‌ بود،شانه‌هايش‌ از حمل‌ مشك‌ آب‌ زخم‌ برداشته‌ بود و لباسهايش‌ از جارو زدن‌ خانه‌ و نشستن‌ در كنار آتشدان‌، مندرس‌ و سياه‌شده‌ بود، با وجود اين‌ همه‌ مشكلات‌ و گرفتاريها هنگاميكه‌ از رسول‌ خدا(صلي‌الله عليه‌وسلم‌) متقاضي‌ كنيز مي‌شود تا در انجام‌كارهاي‌ خانه‌ به‌ او كمك‌ كند، رسول‌ اكرم‌(صلي‌الله عليه‌وسلم‌) مي‌فرمايند: «خير، چگونه‌ به‌ شما خادمي‌ بدهم‌ در حالي‌ كه‌ اهل‌صفه‌ چيزي‌ نمي‌بينند تا با آن‌ شكم‌شان‌ را سير كنند» (عسقلاني، احمد بن حجر، الاصابة في تمييز الصحابة، ج 4، ص: 367، دار الکتاب العربيف بيروت)

روزي‌ رسول‌ الله(صلي‌الله عليه‌وسلم‌) به‌ خانه‌ حضرت‌ زهرا(رضي‌ الله عنها)تشريف‌ بردند، ديدند كه‌ فاطمه‌ زهرا بخاطر كمبودپارچه‌ چادر كوچكي‌ را بر تن‌ كرده‌ بودند، و چنان‌ كوچك‌ بود كه‌ اگر مي‌خواست‌ سر مبارك‌ را بپوشد، پاها برهنه‌ مي‌شد

17:13 - 2007/10/15 - نظرشما


صفحه عقب صفحه بعد
درباره وبلاگ‌
قران وسنت
صفحه اول
درباره من
آلبوم عکسها
آرشیو
صفحه خانگی من
بهعنوان علاقه مندیها
مدرسه علوم اسلامی بندرلنگه
دارالعلوم زاهدان (مسجد مکی)
الله اکبر
کتابهای اهل سنت
مجمع قرآن سنندج
راه سنت
اهل سنت جنوب
مسجد نور اروميه
اسلام آنلاین
اصوات مذ هبی
اهل سنت سلماس وحومه
راشدین
سنی مهربان است
ژینگه
مدرسه صلاح الدین ایوبی ارومیه
روچنه
مکتب فرآن کردستان
ندای اسلام

فهرست موضوعات
 قران
 نماز
 کتاب خانه
 ایمان
 اخلاق اسلامی
 اخبار
 توحید
 تزکیه نفس
 حج
 رمضان
 سنت

تلاوت قرآن کريم به روايت حفص از عاصم

- قاری :محمد عبدالحكيم سعيد العبدالله


مدیران ویبلاگ
kamel


جستجو



تقیوم یادداشتها
«  December 2008  »
MonTueWedThuFriSatSun
1234567
891011121314
15161718192021
22232425262728
293031 


آخرمطالب
- بێ ناو
- اعلام آمادگي کامل علماي اهل سنت براي مناظره با آيت الله مکارم شيرازي
- كيفيت بيعت حضرت علي با ابوبكر
- توصیف دوزخ از زبان قرآن و سنت
- نشست علمای برجسته اهل سنت در دارالعلوم زاهدان
- حــكمت مـــــرگ
- چنانچه مشکلات پیش آمده حل نشود ما شرکت در انتخابات آتی ریاست جمهوری را مورد بررسی قرار خواهیم داد
- اعتکاف، پالایش روح و روان
- مصاحبه سنی آنلاين با مولانا عبدالحمید
- بازداشت موقت مولانا احمد نارویی
- نامه مجمع نمایندگان اهل سنت مجلس به رییس جمهوری اسلامی
- سنی انلاین فیلتر شد؟
- بر حفظ آزادی مذهبی جامعه اهل‌سنت ایران تأکید داریم
- توهین کارگردان سریال یوسف پیامبر به اهل سنت
- بێ ناو
- تنها مسجد اهل‌سنت شهر فاضل آباد گلستان پلمپ شد
- تحریک احساسات مذهبی و درگیری در زاهدان
- مقالات بسیار جالب وخواندنی
- نباید در مسائل مذهبی اهل‌سنت دخالتی صورت گیرد
- اسرار پشت پرده ى اقدامات تحريک آميز پاپ عليه اسلام
- «هــوٰى» یا «هــدٰى» در کلام وحى
- ویژگیهای گفتمان اسلامی معاصر
- نيروهاي اطلاعات ماموستا حسن زارعي و ماموستا ايوب گنجي را با خود بردند؟
- بازداشت مولوی عبدالعلی خیرشاهی
- اعدام دو روحانی اهل‌سنت در زاهدان
- برخی از مشكلات دانشجویان اهل‌سنت
- بهترين مقالات به نقل از اهل سنت جنوب
- افتتاح رادیوی فارسی عربستان را به همه شما تبریک عرض میکنیم
- اهل بیت ازخوددفاع می کند
- گفتگویی آرام با دكتر محمد حسينى قزوينى
- نفاق بزرگترین آفت و بیماری در زندگی انسان است
- پوزش و اعتذار مجله "خانواده سبز"
- قرائت بزی وقنبل عن ابن کثیر-قاری:محمد عبدالحكيم سعيد العبدالله
- مفاهیم بنیادین ایمان
- گمنامان کربلا
- سبب نامگذاري عاشورا به اين اسم
- روزه عاشورا، برای حرفه ای ها!
- سيماى ابراهيم خليل در قرآن
- تحلیل حدیث غدیر
- آقای قزوینی مجری افتراق ملی در سال اتحاد ملی

عنوان
آمار :
RSS


Powered By kurdblogger